وعده سرخرمن گندم کاران هم عملی نشد مولود غلامی محمود حجتی، وزیر جهاد کشاورزی در هفته گذشته (دوم امردادماه/۹۵)، در حالی خبر از خرید تضمینی ۸ میلیون و ۶۰۰ هزار تن گندم از کشاورزان داخلی داد و تراز تولید و مصرف گندم کشور را مثبت پیشبینی کرد که هنوز کشاورزان زیادی موفق به دریافت پول […]
وعده سرخرمن گندم کاران هم عملی نشد
مولود غلامی
محمود حجتی، وزیر جهاد کشاورزی در هفته گذشته (دوم امردادماه/۹۵)، در حالی خبر از خرید تضمینی ۸ میلیون و ۶۰۰ هزار تن گندم از کشاورزان داخلی داد و تراز تولید و مصرف گندم کشور را مثبت پیشبینی کرد که هنوز کشاورزان زیادی موفق به دریافت پول محصولشان نشده و میلیاردها تومان از دولت طلبکارند.
سال گذشته، پس از آنکه نزدیک به ۹ میلیون تن گندم به صورت خرید تضمینی وارد سیلوهای سازمان تعاون روستایی شد و دولت یازدهم مدال آن را بر سینه زد، کارشناسان وزارت جهاد کشاورزی و مسؤولان مربوط، تولید امسال را بیش از ۱۰ میلیون تن پیشبینی کرده بودند؛ و با این پیش زمینه و البته شرایط آب و هوایی مناسب در بهار ۹۵ و بارشهای به موقع، انتظار میرفت دولت منابع مالی لازم را برای خرید تضمینی گندم فراهم کند. چه چیزی واجب تر از نان شب مردم! حالا که این پیشبینی محقق شده، دولت خود را از نظر مالی تجهیز نکرده تا همچنان کشاورزان و گندمکاران، نان بر سر سفره دولت و ملت بگذارند اما سفره خودشان خالی باشد.
باز هم وعده سرخرمن؟
گرچه موضوع مطالبات کشاورزان سوژه و سناریوی تکراری هر سال است، اما دستکم انتظار میرفت در محصول استراتژیک و مهمی مانند گندم اینگونه نشود و داستان خودکفایی مقطعی و نمادین، به واقعیت و برنامه عادی هر ساله وزارت جهاد کشاورزی تبدیل شود. از ابتدای سال زراعی جدید دولت به رغم وعدههایی که داده بود و به بهانههای مختلف مانند برجام و غیره در قیمتگذاری محصولات کشاورزی تعلل و تأخیر داشت و در نهایت نیز قول داد خرید تضمینی محصولات اساسی مانند گندم؛ به صورت نقدی باشد. بهار ۹۵ زمان برداشت نخستین خرمن گندمکاران مناطق گرمسیری فرا رسید و دولتِ بیپول، باز هم «وعده سرخرمن» به کشاورزان داد.
حالا با گذشت نیمی از سال زراعی ۹۴-۹۵ و خرید نزدیک به ۹ میلیون تن گندم داخلی، کشاورزان زیادی هستند که بیش از یک ماه از موعد پرداخت قیمت محصول فروخته شدهشان به دولت میگذرد اما پولی دریافت نکردهاند.
کشاورزان، بدهکاران طلبکار
داود صبوری، گندمکار و کشاورز نمونه کشوری و عضو شورای مرکزی بنیاد ملی گندم، در گفتوگو با مجله دنیای کشاورزی، تصریح میکند: من در تاریخ یکم تیرماه (بیش از یکماه پیش)، حدود ۸۰۰ تن گندم به شرکت بازرگانی دولتی دادهام ولی تاکنون یک ریال دریافتی هم نداشته ام. این در حالی است که مسؤولان مربوط وعده خرید نقدی به کشاورزان داده بودند و بر همین اساس کشاورزان نیز به این وعده وعیدها اعتماد کردند و گندم کاشتند و به دستگاه های دولتی تحویل دادند، حالا که نوبت عمل به وعده ها رسیده است، مسؤولان حرف از بی پولی می زنند.
این کشاورز خراسانی ادامه می دهد: من به تنهایی نزدیک به یک میلیارد تومان از دولت طلب دارم و از سوی دیگر به بانک ها هم بدهکارم. بانک کشاورزی یا هر بانک دیگر دولتی، هر یک روز تأخیر در سر رسید اقساط تسهیلات با بهره ۱۸ درصدی را با ۶ درصد جریمه مواجه می کند. در حالی که دولت بهای محصول ما را با تأخیر و بدون بهره هر زمان که پول داشت، می پردازد!
خودکفایی گندم به قیمت بی پولی کشاورز
صبوری با اشاره به هزینه های گران تولید در کشور، می افزاید: کشاورزان برای خرید یک کیسه کود و سم و یا یک کیلوگرم بذر باید پیشاپیش پول آنها را به دستگاه های دولتی بپردازند در غیر این صورت نمی توانند خود را برای تولید محصول آماده کنند. این رویه نادرست و یک سویه به سود دولت، سال هاست ادامه دارد و کسی هم پاسخگو نیست.
عضو شورای مرکزی بنیاد ملی گندم، همچنین با انتقاد از بانک کشاورزی در پرداخت خسارت بیمه محصولات کشاورزان زیاندیده، تصریح می کند: بابت محصول گوجهفرنگی پارسال ۳۲ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان از صندوق بیمه محصولات کشاورزی طلب دارم که با گذشت ۱۵ ماه از زمان پرداخت آن، بانک کشاورزی همچنان از پرداخت سر باز می زند.
کشاورز نمونه کشوری با ابراز گلایه از مسئولان، وعده حمایت از کشاورزی و تولید را در حد حرف و شعار می داند و می افزاید: این حق کشاورزان و تولیدکنندگانی که در چنین شرایط دشواری به کمک دولت آمده اند و کشور را از محصول استراتژیک و مهمی مانند گندم خودکفا کرده اند، نیست. ما کشاورزان چیز زیادی نمی خواهیم و به حق خودمان راضی هستیم. پول محصول مان را به موقع بدهند تا گرفتار بانک ها و بازارهای غیررسمی ربوی پولی نشویم و آبروی مان را چوب حراج نزنیم.
التماس برای پول خود مان!
همایون داودی، کشاورز کرمانشاهی نیز در گفت وگو با مجله دنیای کشاورزی و در تأیید سخنان سایر گندمکاران مبنی بر پرداخت نشدن مطالباتشان، اظهار کرد: در شرایطی بسر میبریم که اوضاع نابسامان اقتصادی در کشور حاکم است و همه باید شرایط را درک کنیم اما شایسته نیست کشاورزان هر ساله از بابت فروش محصول شان به التماس بیفتند.
وی با طرح این پرسش که چرا همیشه دولت باید به کشاورزان بدهکار باشد و کجای دنیا با تولیدکنندگان چنین رفتاری می کنند، تصریح میکند: در حالی که کشاورز برای خرید نهادهها و ماشینآلات بی کیفیت هزینههای زیادی می پردازد و اندک سرمایهاش هم به هدر می رود، باید پول فروش محصول خود را با تأخیر چند ماهه دریافت کند!
پرداخت نقدی برای نهادههای بیکیفیت
داودی می افزاید: ما نهادهها (سم، کود و بذر داخلی) را با آسودگی خاطر خریداری و مصرف می کنیم، اما در عمل می بینیم که بی کیفیت هستند و هیچ سیستم و دستگاه نظارتی هم بر آن نظارت نمی کند. ماشین آلات داخلی هم، وضعیت مشابهی دارند و تراکتوری که کشاورز از کارخانه میخرد، از همان جا باید برایش هزینه کند.
این کشاورز نمونه ادامه می دهد: بیشتر ایزوها و گواهی کیفیتی که سازمان ها می دهند به صورتی است که حتی نشان استاندارد هم با محصول خریداری شده مطابقت ندارد و مشخص است که بدون نظارت تولید شده و گویی نشان های کیفیت و استاندارد هم خریداری شده و واقعی نیست. برای نمونه در تولید کود و سم در تمامی بخش های تولید باید ناظر دایمی حضور داشته باشد. کودهای گرانولی که از سال قبل در انبار داشتیم کلوخه شده و قابل استفاده نیست.
کشاورزان در مضیقه هستند
غلامحسین جهانگیری، کشاورز گندمکار مرودشتی(فارس)، هم در انتقاد از پرداخت های دیرهنگام مطالبات گندم کاران به دنیای کشاورزی می گوید: حدود یک ماه پیش ۱۸۰ تن گندم به دولت فروختهام و هنوز ریالی دریافت نکرده ام. قرار بر این بود که پول گندمکاران نقدی پرداخت شود اما بعد از یک ماه، مسؤولان اعلام می کنند که پول ندارند و در فکر تأمین منابع هستند.
وی می افزاید: من نزدیک به ۲۰۰ میلیون تومان از دولت طلب دارم اما اکنون برای تأمین معیشت روزانه خانواده ام در مضیقه هستم. آیا این انصاف است؟ در کجای دنیا با کشاورزانی که امنیت غذایی کشورشان را تأمین می کنند، چنین برخوردی می شود؟ چرا همیشه ما باید طلبکار باشیم و دولت بدهکار؟ البته اگر ما بدهکار دولت (بانک ها) باشیم بدون هیچ مهلتی یا باید جریمه بدهیم یا اموالمان را حراج می گذارند.
شایان ذکر است؛ در سه سال اخیر وزارت جهاد کشاورزی تمام تلاش خود را به کار گرفته تا تراز تولید و مصرف محصولات کشاورزی به ویژه گندم که محصولی استراتژِیک محسوب می شود را مثبت کند. به رغم همه این تلاش ها و کوشش های شخص وزیر، شوربختانه برخی دستگاه ها، سازمان ها و بانک ها در این زمینه کارشکنیهایی می کنند. بر همین اساس برخی برنامه ها و سیاست های حمایت از تولید وزارت جهاد کشاورزی نیمه تمام و یا ناکارآمد می ماند.
منبع: نشریه دنیای کشاورزی
