امیدی به توسعه صادرات غیر نفتی نبندیم! مدیران ناکارآمد، مانع بزرگ توسعه بخش کشاورزی خورشید جلیلی – کشاورزی یکی از بخش های مهم و کلیدی اقتصاد کشور به شمار می رود که با مشکلات عدیده ای روبروست. بی هیچ شک و دو دلی، این بخش مهم و تاثیرگذار در اقتصاد، بدون توجه و درنظر گرفتن […]
امیدی به توسعه صادرات غیر نفتی نبندیم!
مدیران ناکارآمد، مانع بزرگ توسعه بخش کشاورزی
خورشید جلیلی – کشاورزی یکی از بخش های مهم و کلیدی اقتصاد کشور به شمار می رود که با مشکلات عدیده ای روبروست. بی هیچ شک و دو دلی، این بخش مهم و تاثیرگذار در اقتصاد، بدون توجه و درنظر گرفتن مسایل زیست محیطی و حمایت از تولید داخلی قادر نخواهد بود نقش موثر و پررنگی در رونق اقتصادی کشور به ویژه در زمینه صادرات ایفا نماید.
ایران با دراختیار داشتن منابع طبیعی فراوان و مزیت های اقتصادی و اقلیمی با مدیریت اصولی و بهینه می تواند اقتصاد خود را از اقتصاد نفتی به سمت اقتصادغیرنفتی به ویژه توسعه صادرات محصولات کشاورزی سوق دهد. در واقع از این طریق با بهره برداری مناسب و هوشمندانه و به شرط مدیریت درست و ایجاد زنجیره های تولید، می توان وابستگی کشور را به درآمدهای نفتی کاهش داد.
تاکید می کنم، این مهم، تازمانی که از تولید به شکل جدی حمایت نشود، میسر نیست و هیچ کس قادر به حل مشکلات اقتصادی و سرمایه گذاری در این بخش نخواهد بود.
از آنجایی که زیر بخش باغداری بعد از زیربخش زراعت بیشترین سهم تولیدات کشاورزی را دربر دارد و با توجه به اهمیت اقتصادی و تغذیه ای میوه در سبد خانوار و همچنین مزیت های باغداری در ایران نسبت به کشورهای دیگر که دارای بهترین میوه هاست و این کیفیت باید همزمان به استانداردهای سیستم بسته بندی مجهز شود و بانفوذ به بازارهای خارجی به ویژه بازارهای غیر سنتی به بهترین شیوه تبلیغ و بازاریابی انجام گیرد.
در سال های اخیر به دلیل نبود زیرساخت های حمل و نقل و نگهداری و انبارداری میوه ها، بخش باغداری دچار خسارت های قابل توجهی شده است و نبود صنایع تبدیلی و سردخانه ها در کنار باغات، اصلی ترین مشکل این بخش به شمار می رود. البته به همه این موارد، مدیریت های نادرست را نیز باید بیفزاییم.
حضور پر قدرت بخش خصوصی در بازارهای صادراتی به ویژه منطقه می تواند اولویت های اصلی این بخش باشد. همانطور که می دانیم بسیاری از محصولات کشاورزی ایران در بازارهای اسلامی با وجود برخورداری از کیفیت مناسب از نبود بازاریابی رنج می برد و در کشورهای دیگر صادرات مجدد می شود و صادرکنندگان ایرانی برای افزایش سهم صادرات محصولات باغی در کشورهای تقاضاکننده اسلامی با رقیبان عمده صادرکننده غیر اسلامی مواجه هستند.
با شرایط موجود در واقع تلاش دولت و بخش خصوصی و برطرف کردن موانع در این مسیر می تواند امیدی برای فعالان و تولیدکنندگان این بخش در آینده باشد.
با این حال این واقعیت وجود دارد و نباید فراموش کرد که کاهش ریسک سرمایه گذاری از نکات بسیار مهمی است که باید به آن توجه فراوان داشت. وجود قوانین مبهم و دست و پاگیر اداری می تواند روند سرمایه گذاری و برنامه ریزی ها را تحت تاثیر قرار دهد و ورود سرمایه گذار را با مشکل روبرو کند. برای برون رفت از این معضل، دادن اختیار به دولت در واگذاری تصدیگری ها به بخش خصوصی اهمیت بسیار دارد و می تواند راهگشای حل مشکل مدیریتی باشد. با این تفاسیر تا زمانی که دولت به بخش خصوصی اجازه رقابت ندهد، نمی توان به موفقیت امیدوار بود.
همچنین لزوم توجه بیشتر به نیروهای انسانی کارآزموده و ایجاد و تقویت تشکل های باغداران و حمایت مستمر و پیگیر از تعاونی های تولیدی و کشاورزی در سطح کشور احساس می شود.
از آنجایی که جهت گیری های سیاسی بر توانمندی متولیان در توسعه کشور اثر گذار است در یک نگاه کلی پرسش های زیادی در این خصوص مطرح می شودکه چرا برخی افراد با اینکه رسالت بزرگ و مسئولیت های اجتماعی خطیری را نیز برعهده دارند در این مهم جدی نیستند و اقدامی در راستای اصلاح و بهبود بخش صورت نمی گیرد و چرا های دیگر……!
تا زمانی که دغدغه های اصلی مدیران و متولیان، بهبود کیفی وکمی و یا چگونگی و حفظ استمرار و افزایش تولید پایدار محصولات کشاورزی نباشد و همچنان کشور با ناکارآمدی اجتماعی برخی مدیران میانی کم بازده و کم توان روبرو باشد، نمی توان به توسعه صادرات غیر نفتی به ویژه در بخش کشاورزی امید چندانی داشت و دولت دوازدهم نیز به روال دولت های پیشین باید همچنان جیره نفتی را در بودجه سالانه بگنجاند!
