بازار آتي كنجاله سويا نياز به فرصت دارد

بازار قراردادهاي آتي محصولات كشاورزي، بازاري نوپاست و بايد براي پررنگ‌تر شدن نقش آن فرصت داد.

به گزارش پايگاه اطلاع رساني كشاورزي ايران(اگنا) به نقل از بورس كالاي ايران، پدرام زادنو عزيزي در خصوص بازار قراردادهاي آتي كنجاله سويا گفت: بازار قراردادهاي آتي بسته به نوع هر دارايي كه ابتدا در آن راه مي‌افتد بازاري نوپاست و به نوعي ورود به يك بازار جديد است. اين در حالي است كه بازار نقدي صنعت دام و طيور در مواجهه با بورس كالا هيچ گاه فعاليت چشم گيري نداشته است.

وي افزود: قراردادهاي آتي كنجاله سويا از زماني كه راه‌اندازي شده انتظار تكاپوي چشم گير معامله‌گران همچون بازار آتي سكه طلابراي متوليان بورس كالا را در بر نداشته و تنها با اين هدف راه‌اندازي شده كه به عنوان يك بستر بتواند فرايند فرهنگ سازي و آموزش و نيز توسعه بازار قراردادهاي آتي در حوزه محصولات كشاورزي را پيش برد.

به گفته وي، سكه طلا به عنوان يك كالاي كاملاً عمومي كه همواره در دسترس مردم است، پس از گذشت 2 سال در اوايل سال 90 رونق يافت. بازار قرارداد آتي كنجاله سويا نيز در حال حاضر انتظار چنداني براي رونق چشمگير آن با توجه به اينكه كمتر از يك ماه از راه‌اندازي آن مي‌گذرد وجود نداشته و  در راستاي فراهم شدن بسترهاي فرهنگ سازي در بازار محصولات كشاورزي ايجاد شده است.

زادنو عزيزي از نقش با اهميت پوشش دهندگان ريسك (هجرها) در بازارهاي قراردادهاي آتي سخن گفت و افزود: هر چند حوزه قراردادهاي آتي محصولات كشاورزي در حال حاضر با فعاليت پررنگ معامله‌گران مواجه نيست، هم اكنون اين بازار با سرفصل جديدي به نام پوشش ريسك نوسان‌هاي قيمتي و برنامه‌ريزي براي تكاپوي توليدكنندگان و صادركنندگان محصولات كشاورزي و دامپروري روبه‌روست.

وي ادامه داد: اينكه سرمايه‌گذاران و فعالان صنعت كشاورزي و دامپروري در حال حاضر با كمبود نقدينگي مواجه هستند تا حدي قابل قبول بوده اما اين موضوع براي همه ابعاد صنعت كشاورزي نمي‌توان در نظر گرفت. كمبود نقدينگي همواره دغدغه اصلي اين صنعت اعم از مرغداري و دامپروري بوده، در حالي كه هيچ گاه مانع اصلي براي ورود سرمايه گذاران به اين بازار نبوده است. بر اين اساس قراردادهاي آتي كنجاله سويا با هدف كمك به واحدهاي صنعتي بزرگتر و كوچكتر در پوشش ريسك نوسان‌هاي قيمتي به كار گرفته شده‌اند.

مدير ابزارهاي مشتقه بورس كالا در برابر پرسش مبني بر اينكه چرا براي رونق بازار قراردادهاي آتي كنجاله سويا از بازارگردان استفاده نمي‌شود، گفت: نقش بازارگردان به عنوان شخصي كه با انجام معاملات فرايند نقدشوندگي را در بازار تسهيل مي‌كند همواره در تمام دنيا مورد تأكيد بوده است، اين در حالي است كه بر اساس تعاريف موجود در ادبيات مالي دنيا، فرايند بازارگرداني در عمل به صورت رسمي و غيررسمي تعريف مي‌شود بازارگرداني رسمي شخصي است كه بر اساس قراردادها و امتيازاتي كه در دست دارد، مجموعه‌اي از تعهدات را براي متعادل كردن بازار بر عهده مي‌گيرد، اما در فرآيند بازارگرداني غيررسمي همواره با ورود و خروج اشخاصي در بازار طي معاملات روزانه مواجه هستيم كه به اصطلاح از آنها با عنوان سفته‌باز ياد مي‌شود.

در اين ميان با رونق يافتن حجم معاملات در بازار ناخودآگاه نقش سفته‌باز در ايجاد نقدشوندگي پررنگ‌تر شده و كمك مي‌كند تا به اصطلاح ورود و خروج هجر به بازار به سهولت انجام شود. در حال حاضر كارگزارها به نوعي اين نقش را بر عهده دارند. اين در حالي است كه همواره در بازارهاي نوپا از جمله بازار قراردادهاي آتي كنجاله سويا از نقطه‌اي مي‌بايد روند حجم و ارزش معاملات قابل اتكايي وجود داشته باشد تا كارگزار‌ها راغب به ورود به بازار باشند.

زادنو عزيزي با اشاره به ركود بازار نقدي و آتي سكه طلا عنوان كرد: در حال حاضر با اينكه حجم قراردادهاي آتي سكه و طلا در بورس كالا كاهش يافته اما در كنار اين بازار فضاي كسب و كار جديدي با تعريف قراردادهاي آتي زيره سبز و كنجاله سويا ايجاد شده كه با فعاليت در آن مي‌توان به ايجاد رونق بازار آتي اين كالاها اميدوار بود. اين در حالي است كه عدم فعاليت كارگزار و تكاپو براي بازاريابي مشتريان آتي نه تنها به ركود منتهي خواهد شد، بلكه به عدم تحقق كارمزد كارگزاري و در نهايت از رونق افتادن خود به خود ايستگاه‌هاي معاملاتي كارگزاري‌ها خواهد انجاميد.

وي با بيان اينكه قرار نيست بازار آتي جايگزين بازار نقدي كنجاله سويا شود عنوان كرد: برخي تصور مي‌كنند كه بازار آتي با عنوان رقيب فعالان اين محصول كشاورزي در بازار نقدي آن است، در حالي كه بازار آتي بازاري مشتق شده از يك بازار نقد مي‌باشد كه چنانچه معاملات مطلوبي در بر نداشته باشد هيچ گاه شكل نخواهد گرفت.

زادنو عزيزي گفت: با توجه به معاملات روان كنجاله سويا در طول سال طبيعي است كه بايد بازاري در كنار آن وجود داشته باشد كه بتواند به سرمايه‌گذاران در پوشش ريسك نوسان قيمت كمك كند، در عين حال اين تصور كه عدم رونق بازار آتي كنجاله سويا مي‌تواند به منتفي شدن پذيرش اين دارايي در بورس كالا بينجامد تصوري اشتباه بوده و فرآيند معاملات آن همچنان ادامه دارد.